Ik heb de film een paar jaar geleden gezien in Tuchinski 6. Hij draaide maar op één tijd: half vijf, en ik had geen kaartje besteld. Ik nam aan dat er toch niemand in de zaal zou zitten. Toen ik halverwege de weg naar Tuchinski 6 de vertrouwde rioolgeur rook, hoorde ik in de verte geroezemoes. Wat bleek?
De film was een hit, vooral onder studenten. “Iedere dag zit de zaal vol met jonge mensen. Al wekenlang...” vertelde de zaalwacht: “het heeft ons totaal verrast”.
Als kind was ik een Kijk meisje en geen Tina meisje. De Tina, die ik natuurlijk stiekem ook las, was vermaak vol lekkere verhalen om bij weg te zwijmelen of je aan te ergeren. Bij de Kijk moest jezelf de verhalen bedenken vanuit de wetenschappelijke feiten en dat deed ik door alles op mezelf te betrekken. Zolang er een verband was tussen mijn binnenwereld en het universum bleef de verbeelding aan de macht.
Op school echter werd dezelfde natuurkundige stof gortdroog gegeven. Mijn verbeelding werd op zijn best afgedaan als kinderachtig en naïef, maar vaker nog volkomen belachelijk gemaakt. Ik begon wis-schei-en natuurkunde te haten en koos, een alfa pakket.
Pas na de middelbare school kon ik me weer verzoenen met de wetenschap via boeken als Gödel, Escher, Bach en De dansende Woeliemeesters.
Diezelfde verzoening zag ik in 2004 gebeuren bij mensen die toen net van school kwamen in Tuchinski 6: er werd een verbinding gemaakt tussen het verhalende individuele, en het algemene universele. Tussen de Tina en de Kijk.
WTB gaat uit van de verbinding tussen alles en iedereen en is daarmee een verfrissend tegengif voor de obsessie die de meeste kunst heeft met het aantonen van het onmogelijke, het scheidende en het mislukte.
Bij WTB is de sky not even the limit.
Hoe opwindend is het om naar mensen te kijken die de moed hebben om out of the box te denken. Alles lijkt mogelijk.
Speelfilms als the Matrix en Avatar putten uit dezelfde bronnen: personages kunnen er dwars door tijd en ruimte vliegen en zich via bewustzijnstraining en gedachtecontrole verbinden met andere dimensies.
Is WTB een goeie documentaire? Nee, het is bij vlagen tenen-krommend, lelijk, idioot en vergezocht. Maar wat een verfrissing om een film te zien die over iets anders gaat dan de 5 thema’s waar alle films over lijken te gaan.
Veel documentaires zijn mooi, nuttig, authentiek en belangrijk. Documentaires waar WTB-gedachtegoed in zit, raken op een heel ander niveau. Er is geen oorlog, ramp, familieverhaal of onrecht-vaardigheid waar je door geraakt wordt. Wat er wel is zijn de grote mysteries van leven en dood die met ongebreidelde nieuws-gierigheid en groot enthousiasme benaderd worden.
En dat is waarom ik, ondanks het vreselijke Tina verhaallijntje toch van WTB hou, het is een geestverruimende film. Die wil ik ook maken.
Maartje Nevejan
September 2010
www.nevejan.nl